Набажэнства адбылося па ініцыятыве Евангельскай царквы ў Германіі (EKD), Канферэнцыі біскупаў Германіі і Рабочай групы хрысціянскіх цэркваў у Германіі (ACK) з падтрымкай рабочай групы «Хрысціянская візія» Каардынацыйнай Рады Беларусі.

З пропаведдзю выступіла духавенства з праваслаўнай, рымска-каталіцкай і евангелічных цэркваў. Біскуп EKD Петра Босэ-Хубер падкрэсліла у сваёй прамове, што менавіта экуменічны характар мерапрыемства «адпавядае разнаквеццю рэлігійнага ландшафту ў Беларусі, і для нас у сучаснай Германіі яна з’яўляецца самавідавочнай ва ўсіх пытаннях, вырашэнне якіх вымагае агульнага голасу Цэркваў».

Арцыбіскуп Хайнер Кох звярнуўся ў сваёй пропаведзі да беларусаў: «Вы не адны, мы стаім побач з вамі! Салідарнасць не ведае межаў, салідарнасць умацоўвае, салідарнасць надае мужнасці. Але вы таксама павінны ведаць, што вашы паводзіны надаюць нам сілы, мужнасці і падбадзёрвання. Наша салідарнасць – гэта не вуліца з аднабаковым рухам, мы жывем і адно для аднаго. У гэтыя дні мы ў Германіі вучымся ў людзей у Беларусі, наколькі каштоўныя дэмакратыя і свабода слова, і што нельга ўспрымаць іх як належнае».

Протаіерэй Раду Канстанцін Мірон дадаў: «Хрысціяне ў Германіі святкуюць Каляды ў гэтым годзе інакш, чым звычайна. Я маю на ўвазе не толькі пандэмію, але і тое, што ў нас цяжка на сэрцы з-за Беларусі. Супольнасць азначае глядзець, успрымаць, а не адводзіць позірк. Мы падзяляем з народам Беларусі іх калядную надзею ў гэтым годзе як вельмі канкрэтнае чаканне надыходу міру ў іх краіне».

На ангельскай мове да прысутных звярнулася лідарка дэмакратычнай Беларусі Святлана Ціханоўская.

Яна падзякавала за салідарнасць, а так сама расказала пра тую ролю, якую ў барацьбе за свабоду ў Беларусі граюць вернікі розных канфесіяў. Сваю прамову яна скончыла словамі: «Бог добраславіць Беларусь!»

Напрыканцы набажэнства было паказанае відэаінтэрвью былога польскага прэзідэнта і лаўрэата Нобелеўскай прэміі міру Леха Валенсы. У сваім звароце ён параўнаў барацьбу польскага і беларускага народаў і выказаў намер намінаваць беларускіх жанчын на чарговую Нобелеўскую прэмію міру.

На малітве прысутнічала каля 170 чалавек, вёўся стрым. Уваход у сабор быў абмежаваны з-за пандэмічнай сітуацыі з Covid-19.

Перад набажэнствам адбылася сустрэча Святланы Ціханоўскай з прадстаўнікамі беларускай дыяспары. Каля трохсот чалавек сабраліся на Жандармэнмаркт са знічкамі, каб ушанаваць памяць загінулых у Беларусі і выказаць сваю падтрымку пратэстоўцам.

Жанна Кромер, «Белсат»

Dem Friedensgebet standen die Auslandsbischöfin der EKD, Petra Bosse-Huber, Erzbischof Heiner Koch als Vorsitzender der Unterkommission für Mittel- und Osteuropa (insbesondere Renovabis) der Deutschen Bischofskonferenz, sowie der Vorsitzende der Arbeitsgemeinschaft Christlicher Kirchen (ACK), Erzpriester Radu Constantin Miron, vor. Das Friedensgebet wurde gemeinsam mit dem Arbeitskreis Christliche Vision des belarussischen Koordinierungsrates veranstaltet. Auch die Hilfswerke Renovabis und Brot für die Welt waren beteiligt.

Weißrussische Oppositionsführerin Tichanowskaja im Berliner Dom

Als Vertreterin der belarussischen Protestbewegung sprach Swetlana Tichanowskaja nach dem Gebet ein Grußwort. Die Veranstalter konnten auch Friedensnobelpreisträger Lech Wałęsa für eine digitale Ansprache gewinnen.

Der gewaltlose Einsatz der Menschen in Belarus

„Uns beeindruckt der gewaltlose Einsatz der Menschen in Belarus für die Rechtsstaatlichkeit. Wir teilen ihre Sorge um die Verschleppten und Verschwundenen und sind mit ihnen einig in dem Verlangen nach Dialog zwischen Regierung und Zivilgesellschaft“, erklärte Bischöfin Petra Bosse-Huber im Vorfeld.

Erzbischof Heiner Koch betonte in seiner Predigt: „Ihr seid in Belarus nicht allein, wir stehen zu Euch! Solidarität kennt keine Grenzen, Solidarität stärkt, Solidarität macht Mut. Ihr sollt aber auch wissen, dass Euer Verhalten uns Kraft, Mut und Zuspruch ist. Unsere Solidarität ist keine Einbahnstraße, wir leben miteinander und füreinander. Wir in Deutschland lernen von den Menschen in Belarus in diesen Tagen, wie wertvoll Demokratie und Meinungsfreiheit sind und wie wenig wir sie für selbstverständlich erachten dürfen. Und wir lernen, dass Kirche mutig sein muss und bereit, Stellung zu beziehen, wo die Menschenwürde und die Menschenrechte mit Füßen getreten werden.“

Ökumenisches Friedensgebet für Belarus im Berliner Dom

Erzpriester Radu Constantin Miron erklärte: „Mit diesem Friedensgebet geben wir unserer großen Sehnsucht nach Frieden und Gewaltlosigkeit in Belarus Ausdruck. Die Arbeitsgemeinschaft Christlicher Kirchen in Deutschland trägt diesen Namen, weil wir, die großen und die hierzulande kleinen Kirchen, gemeinsam arbeiten wollen für die Einheit der Kirche Jesu Christi, für das gemeinsame Zeugnis, für Frieden, Gerechtigkeit und die Bewahrung der Schöpfung Gottes. Unser Herz ist schwer wegen Belarus. Gemeinschaft heißt mitleiden, mitbeten, mithoffen. Und Gemeinschaft heißt hinsehen, wahrnehmen, nicht den Blick abwenden. Mit den Menschen in Belarus teilen wir deren adventliche Hoffnung in diesem Jahr als ganz konkrete Erwartung des Friedensfürsten, das Kommen des Friedens in ihrem Land.“

Seit den Wahlen vom 4. bis 9. August 2020 demonstrieren regelmäßig Tausende belarussische Bürgerinnen und Bürger für demokratische Grundrechte und gegen Gewalt in ihrem Land. Die Sicherheitsbehörden haben mit repressiven Maßnahmen auf diese Bewegung reagiert. Viele Demonstranten wurden bei Polizeieinsätzen verletzt oder inhaftiert. Auch Kirchenangehörige sind von Repressalien nicht ausgenommen.

Vatican News

Das erste, was einem auffällt, wenn man nach Belarus reist: Es ist ein flaches Land ohne Gebirge, ein Land, das sich nicht hinter Bergen versteckt und offen ist nach allen Seiten.

Es ist ein Land, das an der Kreuzung zwischen Ost und West liegt. Seine Bewohnerinnen und Bewohner lieben ihr Land, und doch sind sie überall zuhause.

Es ist ein Land der religiösen und konfessionellen Vielfalt. Mit einer orthodoxen Mehrheit und zugleich einer Diversität verschiedener Kirchen und Religionen.

Es ist ein Land, dem vom nationalsozialistischen Deutschland unsägliches Leid zugefügt wurde, und das auch die sowjetische Diktatur überlebt hat.

Man sagt scherzhaft über Belarus, dass es das Land der Sehnsucht nach dem Meer und den Wassermelonen ist. Denn beides gibt es nicht in diesem schönen Land. Noch größer, noch intensiver, noch lebensnotwendiger ist aber die Sehnsucht nach Freiheit und Gerechtigkeit, nach einem Ende der willkürlichen Gewalt und des Machtmissbrauchs.

Es ist das Land, dem unsere Gedanken gelten, nicht erst seit dem 9. August 2020, dem Tag der gestohlenen Wahl, aber ganz besonders seitdem.

Die Arbeitsgemeinschaft Christlicher Kirchen in Deutschland, in der 25 Kirchen Mitglieder bzw. Gastmitglieder sind, trägt diesen Namen, weil wir, die großen und die hierzulande kleinen Kirchen gemeinsam arbeiten wollen für die Einheit der Kirche Jesu Christi, für das gemeinsame Zeugnis, für Frieden, Gerechtigkeit und die Bewahrung der Schöpfung Gottes.

Gleichzeitig stellen wir bereits jetzt eine Gemeinschaft dar: eine Gemeinschaft untereinander, aber auch über die Grenzen unseres Landes hinaus – etwa mit den Menschen in Belarus, deren adventliche Hoffnung in diesem Jahr eine ganz konkrete Erwartung des Friedensfürsten, das Kommen des Friedens in ihrem Land ist.

Die Christinnen und Christen in Deutschland feiern in diesem Jahr Weihnachten anders als sonst. Ich meine damit nicht nur die Pandemie, sondern auch, dass unser Herz wegen Belarus schwer ist. Gemeinschaft heißt mitleiden, mitbeten, mithoffen. Und Gemeinschaft heißt hinsehen, wahrnehmen, nicht den Blick abwenden. Wir schauen weiter auf Belarus, das Land, das sich nicht hinter Bergen versteckt, das Land, das offen vor uns liegt.

Першае, што кідаецца ў вочы пры падрожжы па Беларусі: гэта – раўнінная краіна, дзе няма гор, гэта краіна, якая не хаваецца за гарамі, а адкрыта з усіх бакоў.

Гэта краіна, што знаходзіцца на скрыжаванні дарог паміж Усходам і Захадам. Яе жыхары любяць сваю краіну, і ўсюды яны адчуваць сябе дома.в

Гэта краіна рэлігійнай і канфесійнай разнастайнасці. З праваслаўнай большасцю, але адначасова з шырокай разнастайнасцю цэркваў і рэлігій.

Гэта краіна, якой нацыянал-сацыялістычная Германія ўчыніла невымоўныя пакуты, і якая перажыла савецкую дыктатуру.

Пра Беларусь жартуюць, што гэта край тугі па моры і кавунах. Таму што ні таго, ні другога няма ў гэтай цудоўнай краіне. Але яшчэ больш моцныя, гарлівыя і жыццёва неабходныя – туга па свабодзе, прага справядлівасці, імкненне да спынення свавольнага гвалту і злоўжывання ўладай.

Мы думаем пра гэты край не толькі з 9 жніўня 2020 года, дня скрадзеных выбараў, але з гэтага дня – асабліва.

Працоўная супольнасць Хрысціянскіх цэркваў у Германіі, чальцамі або запрошанымі чальцамі якой з’яўляюцца 25 цэркваў, носіць гэтае імя, бо мы – і вялікія, і малыя Цэрквы ў нашай краіне – хочам разам працаваць дзеля еднасці Царквы Ісуса Хрыста, дзеля агульнага сведчання, дзеля міру, справядлівасці і захавання Божага стварэння.

У той жа час мы ўжо цяпер уяўляем сабой супольнасць: супольнасць паміж сабой самімі, але якая выходзіць таксама і па-за межы нашай краіны, сягаючы, напрыклад, і людзей у Беларусі, чыя сёлетняя адвэнтная надзея – гэта цалкам канкрэтнае чаканне Князя Міру, чаканне надыходу міру ў іх краіне. Хрысціяне ў Германіі сёлета святкуюць Раство інакш, чым звычайна. Вядзецца не толькі пандэмію, але ж і пра тое, што і нашыя сэрцы абцяжараныя з-за таго, што адбываецца ў Беларусі. Супольнасць азначае спачуванне адно адному, супольную малітву і агульную надзею. І супольнасць значыць таксама узірацца, углядацца, а не адводзіць свайго позірку. Мы працягваем глядзець на Беларусь, на краіну, якая не хаваецца за гарамі, на краіну, якая адкрыта ляжыць перад намі.